poniedziałek, 20 lutego 2017

Przegląd apteczki #1 - kwas acetylosalicylowy

Kwas ASA ma kilka zastosowań. Jako lek przeciwbólowy / przeciwzapalny, na słabe gorączki. W małych dawkach stosowany w kardiologii w celu rozrzedzenia krwi. 

Skupię się dzisiaj na dawce głównie przeciwbólowej >300mg. Sporo z nas stosuje klasyczną Aspirin, jako oryginalny, bezpieczny lek, nie zdając sobie sprawy z tego, jak wiele posiada przeciwwskazań. Masz w swojej apteczce/kosmetyczce aspirin/polopirynę/coffepirine/etopirynę/excedrin migrastop ? Zapraszam więc do lektury.

1) NIE STOSUJ, w przypadku:
- Uczuleń na podobne leki z tych grup -> ibuprofen, ketoprofen, nimesulid. Niestety, ta grupa leków lubi dawać reakcję krzyżowe.

- stwierdzonych zaburzeń krzepliwości krwi i przyjmujesz leki rozrzedzające krew - może nasilać krwotoki i wydłużać krwawienia; tyczy się to również miesiączek. W przypadku obfitych krwawień zrezygnuj całkowicie, może spowodować krwotok. 

- choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, bo może zaostrzyć chorobę, również, jeśli stosowałeś silniejsze niż hydrokortyzon glikokortykosteroidy. 

- jeśli masz astmę oskrzelową! Nadwrażliwość na kw ASA występuje aż u 0,3 % ludzkości (to DUŻO !) w tym aż u 20% chorych na astmę oskrzelową!

- u dzieci poniżej 12 roku życia! W przebiegu gorączki pod wpływem wirusowej infekcji może wystąpić niebezpieczny zespół Rey'a! Jest to choroba uszkadzająca wątrobę i mózg, która objawia się uporczywymi wymiotami, nadmierną sennością, problemami z mową, brakiem koncentracji. Pojawia się do kilku dni po przebytej infekcji i wymaga natychmiastowej pomocy medycznej... Warto ryzykować? 

- jeśli przyjmujesz meototreksat - lek m. in. przeciwnowotworowy w dawce powyżej 15 mg na tydzień. 

- jeśli masz dnę moczanową. ASA zmniejsza wydalanie kwasu moczowego z organizmu i może zaostrzyć objawy choroby. Nawet małe dawki.

- Masz padaczkę? Zobacz, jakie stosujesz leki. Często stosowany jest kwas walproinowy - a ASA zwiększa jego toksyczność.

- w przypadku chorób serca (przejrzyj leki bliskiej osoby - jeśli przyjmuje digoksynę, to jednoczesne podawanie ASA zwiększy jej działanie.

- u cukrzyków - stosowanie ASA zwiększa działanie leków. 

- nasila działanie niektórych leków przeciwdepresyjnych ( grupa SSRI, np. sertalina)

- jeśli leczysz się na nadciśnienie lekami z grupy inhibitorów konwertazy angiotensyny (np. kaptopryl) - ASA osłabia działanie tych leków. Osłabia działanie również leków moczopędnych, bardzo często kojarzonych w nadciśnieniu. 

2) Ostrożnie, bo -  (możliwe, że się powtórzę, ale to ważne!)
ASA powoduje agregację płytek krwi (nie krzepną). Wykorzystuje się to w kardiologii, ale NIE WOLNO używać tej substancji przed jakimkolwiek zabiegiem operacyjnym. Nawet ekstrakcją zęba :)
Jeśli karmisz piersią - lepiej dzwoń do lekarza, jeśli już musisz. Przenika do mleka. Może spowodować także czasową bezpłodność u kobiet.

ASA może powodować skurcz oskrzeli (atak astmy), pokrzywkę. Jest jednym z najczęściej alergizujących leków. Jeśli cierpisz na katar sienny, omiń ASA.

I kolejna uwaga - jeśli stosujesz przeważnie ASA jako lek od bólu głowy jak chce tego producent np. Etopiryny, wiedz, że regularne stosowanie dawek ASA POWODUJE ból głowy nasilający się wraz z pozostałymi dawkami. Błędne koło, koncernowy sukces... ;) 


POD ŻADNYM POZOREM NIE PODAWAJ DZIECIOM !!!!!!!!!!!!


3) Stosowanie:
To w końcu, kiedy stosować? 
Jeśli już jesteś przekonany/a do Aspiryny i tylko ona Ci pomaga a wykluczone u Ciebie są główne przeciwwskazania wymienione w pkt, 1, to spokojnie, nic Ci nie grozi tak długo, jak długo wiesz, że to nie cukierki i nie możesz ich brać przewlekle. 

Po posiłkach (osłabione destrukcyjne działanie na śluzówkę żołądka), popijając dużą ilością płynu. Nie stosować dłużej niż 3-5 dni.
Maksymalna dawka dobowa - 4,0g. 
Maksymalna dawka jednorazowa - 1,0g. 

Maksymalnych dawek nie wolno nigdy przekraczać - grozi zatruciem!
W zależności od oczekiwanego efektu stosuje się w lekach przeciwbólowych i mieszankach usuwających OBJAWY przeziębienia i grypy - 300 mg - 500 mg jednorazowo.




Blogger coś mi świruje z wielkością czcionki. Próbowałam poprawiać, na marne. Przepraszam za jakość czytania :(



niedziela, 5 lutego 2017

Kategorie wybranych olejów roślinnych

Post ma charakter informacyjny, wskazówki dot. pielęgnacji danego kosmetycznego problemu pojawią się później. Listę i dane będę stopniowo uzupełniać - publikuję w charakterze "obycia się" z grupami i zawartymi w niej olejach.

Z racji chęci wkroczenia w świat pielęgnacji, muszę zrobić kategorię olejów roślinnych.
Oleje są podstawą mojej pielęgnacji ciała i włosów, dodatkowo, w zależności od oleju - wcale nie taką drogą i bardzo wydajną. Odpowiednio dobrany olej do potrzeb skóry jest w stanie bardzo poprawić jej jakość, zniwelować dyskomfortowe problemy.
Dziś zajmiemy się tym, co przysparza największy kłopot początkującym - jaki olej wybrać? 


Przyjrzyjmy się klasyfikacji olejów. Dzielimy je na schnące, półschnące i nieschnące. W praktyce oznacza to stosunek estrów nienasyconych kwasów tłuszczowych i zawartości kwasu linolowego, gamma-linolenowego, (omega-6) i linolenowego, alfa-linolenowego (omega-3) do reszty kwasów tłuszczowych i wytworzenie utlenionej warstwy na powierzchni - w pielęgnacji jest to zdolność "wchłanialności" oleju w pory skóry. Przyjmuje się, że zazwyczaj powyżej 50% to oleje schnące, poniżej 20% nieschnące, a pomiędzy tym przedziałem - półschnące.


1) Oleje schnące

Szczególnie ważne przy bardzo zniszczonych włosach, wysokoporowatych, skórze mieszanej, tłustej i trądzikowej. Szybko jełczeją.  Nie należy przechowywać ich dłużej niż 4 miesiące po otwarciu.

- Olej z krokosza barwierskiego - (Carathmus Tinctorius) zawiera największą ilość kwasu linolowego z olejów roślinnych, Oprócz tego wysoką dawkę witamin A, E. Szczególnie polecany do skóry tłustej i trądzikowej... ale także spowalnia odrost włosków.
Zawartość kwasów nienasyconych:
-  linolowy - 70-85%
-  alfa-linolenowy - 10%
-  oleinowy - 15-25%
Koncentracja w kosmetyku - do 100%

- Olej konopny  - (Cannabis Sativa) - bardzo silne właściwości przeciwzapalne. Świetnie sprawdza się w pielęgnacji chorobliwej skóry łuszczycowej, z atopowym czy łojotokowym zapaleniem skóry, również w przypadku trądziku.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- linolowy - 56%
- alfa-linolenowy - 22%
- gamma-linolenowy - 4%
Koncentracja w kosmetyku - do 100%


- Olej lniany (Linum utitatissimum) - wysoka zawartość kwasu linolenowego (omega-3). Intensywnie regeneruje i wspomaga gojenie się skóry. Idealny do pielęgnacji AZS, trądziku. Stosowany również w tradycyjnej recepturze aptecznej. Źródło witaminy F.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- alfa-linolenowy - 48-60%.
- linolowy - poniżej 20%
- oleinowy - 10-18%
Koncentracja w kosmetyku - do 100%


- Olej jojoba (Simmondsia Chinesis) - ściśle rzecz biorąc, to nie olej, a płynny wosk. Zawiera witaminę E,F, skwalen i sporo fitosteroli. Obniża poziom kwasowości skóry; idealnie sprawdzi się przy pielęgnacji skóry z łupieżem. Wskazany do każdego typu cery, ale szczególnie dobry jest to... zaskoczenie! tłustej i trądzikowej.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- kwas oleinowy - 5-15%
- kwas erukowy - 10-20%
- kwas eikozenowy -65-80%
Koncentracja w kosmetyku - do 100%

- Olej z wiesiołka dwuletniego - (Oenothera biennis) - zawiera wysoką zawartość kwasu linolowego, fitosteroli, witaminy E. Nadaje się do pielęgnacji każdego rodzaju skóry.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- alfa-linolenowy - poniżej 2%
- linolowy - 70-75%
- gamma-linolenowy - 10-15%
- oleinowy - 3-5 %
Koncentracja w kosmetyku - do 100%

- Olej z ogórecznika lekarskiego - (Borago Officinalis) - zawiera spore ilości kwasu gamma-linolenowego, działa bakteriobójczo i przeciwzapalnie, reguluje pracę gruczołów łojowych. Szczególnie polecany do skóry z ŁZS, trądzikiem.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- linolowy - 34-40%
- gamma-linolenowy - 18-25%
- oleinowy - 13,5 -18,5 %
Koncentracja w kosmetyku - do 100%


2) Oleje półschnące - świetnie będzie się nadawać do pielęgnacji skóry normalnej, suchej, starzejącej się oraz do włosów o porowatości w stronę średniej. Idealne do pielęgnacji całego ciała. Po otwarciu nie przechowywać dłużej niż 6 miesięcy.

W ich skład wchodzą przede wszystkim glicerydy kwasu linolowego (omega-6) i oleinowego (omega-9)

- Olej tamanu (Canophyllum Inophyllum) - w ostatnim czasie bardzo popularny olej o wyjątkowo silnych właściwościach przeciwzapalnych i sprzyjających gojenie zmian skórnych. Polecany do skór problematycznych trądzikowych. Za działanie odpowiedzialne są dwa kwasy - kallofillowy i kallofilloidyna - flawonoidy przeciwobrzękowe, przeciwzapalne i przeciwbakteryjne.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- linolowy - 33,7%
- oleinowy - 35,5 %
Koncentracja w kosmetyku:
- punktowo na wypryski do 100%
- na całą skórę objętą zmianami - od 5 do 20% maksymalnie

- Olej sezamowy - do skór przesuszających się, łuszczących. Bardzo skutecznie uelastycznia skórę. Pomaga zapobiegać nawrotom łuszczycy.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- linolowy - 41-45%
- oleinowy - 41-43%
Koncentracja w kosmetyku: do 100%


- Olej z orzechów arachidowych (Arachis Hypogaea) - uniwersalny, pielęgnujący olej do skóry przesuszającej się. Przez ograniczoną wchłanialność bardzo dobry do masażu.
Problem z użytkowaniem tego oleju polega na zmiennej ilości kwasów tłuszczowych i jednoczesne balansowanie na poziomie tłuszczów półschnących i nieschnących, dlatego powinny używać go osoby, które raczej nie mają problemu z działaniem komedogennym olejów.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- linolowy - 13-45%
- oleinowy - 36-72%
Koncentracja w kosmetyku - do 100%

- Olej migdałowy - kolejny olej o bardzo uniwersalnym użyciu na pograniczu półschnących i nieschnących. Nadaje się nawet do wielu cer trądzikowych, idealnie je ożywia.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- alfa-linolenowy - 15-22%
- oleinowy - 70-80%
Koncentracja w kosmetyku - do 100%


3) Oleje nieschnące - największe ilości kwasów tłuszczowych omega-9 (kwas oleionowy) oraz nasyconych. Najlepsze do skór suchych, bardzo suchych, zniszczonych, starzejących się. Włosy średnio i niskoporowate będą zachwycone - w mniejszych ilościach rozcieńczone będą świetnie się spisywały w pielęgnacji włosów średnio i wysokoporowatych.


- Oliwa z oliwek (Olea europea) - zawiera najwięcej kwasu oleinowego, przez co jest świetnym emolientem do pielęgnacji skór nadmiernie wysuszających się, łuszczących.
Zawartość nienasyconych kwasów:
- oleinowy, 75%

- Olej makadamia - (Macadamia integrifolia) - bardzo skuteczny w przypadku skór stykających się na co dzień z detergentami i kurzem. Zawiera składnik ludzkiej skóry - kwas palmitooleinowy, łatwo tolerowany i przyswajalny, przez co może się sprawdzać we wszystkich rodzajach skóry.
Bardzo dobrze regeneruje i odżywia.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- oleinowy 57-61%
Innych:
- palmitooleinowy - 14-20%

- Olej awokado (Peressa gratissima) - ciężki, treściwy olej. Tak jak olej makadamia, zawiera bardzo łatwo przyswajalny przez skórę kwas palmitooleinowy. Wygładza, regeneruje i koi skórę. Do skór przesuszonych, wymagających intensywnej regeneracji. Rozcieńczony olejem schnącym nada się do przesuszających się i suchych.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- linolowy - 10-20%
- oleinowy - 31%
Inne:
- kwas palmitooleinowy - 5-80%

- Olej rycynowy - (Ricinus Communis) - olej stosowany tylko w rozcieńczeniu wspomagająco na skórę głowy, jako rozpuszczalnik dla kwasu salicylowego. Ładnie wspomaga porost włosów, jednak jest bardzo ciężki do rozsmarowania i używany solo może bardzo przesuszać skórę. Stosowany szeroko w ochronnych sztyftach do ust i błyszczykach - nie schnie, nadaje najintensywniejszy połysk ze wszystkich olejów.
Zawartość kwasów nienasyconych:
- linolowy - 5-7%
- oleinowy 3-7%
- rycynolowy 80-91%
Koncentracja w kosmetyku:
- 100% - odżywka do rzęs
- 3-20% - kosmetyki na skórę


- Olej kokosowy (Cocos Nucifera) - natłuszcza, pielęgnuje skórę suchą i bardzo suchą. Bardzo wysokie ryzyko komedogenności. Ma działanie przeciwgrzybiczne (kwas laurynowy).
Zawartość nienasyconych kwasów:
- linolowy - 1-2%
- oleinowy - 4-12%
Zawartość nasyconych kwasów:
- laurynowy 44-55%
- mirystynowy - 6-21%
- palmitynowy 7-12%
- stearynowy - 2-5%
- kaprynowy - 4-10%
- kaprylowy - 3-8%

- Masło shea (Butyrosperum parkii) - mimo swojej stałej, miękkiej konsystencji ładnie tolerowany przez skórę. Szczególnie polecany do skóry suchej, przesuszonej, pozbawionej naturalnej warstwy lipidowej (w tym skóra z AZS).
Zawartość nienasyconych kwasów:
- kwas oleinowy - 45-50%
Zawartość nasyconych kwasów:
- stearynowy - 30-40%



J.w. -> notka będzie regularnie uzupełniana o wybrane oleje i tłuszcze stałe.


Literatura:

- Biuletyn Wydziału Farmaceutycznego Akademii Medycznej w Warszawie, 1, 2005
- Chemik, nr 2/ 2014
- Noszczyk M. Kosmetologia pielęgnacyjna i lekarska. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2012
- Martini N.C.: Kosmetologia i farmakologia skóry. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007
- S. Kohlmunzer, Farmakognozja, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003